Lichamelijke belasting - Glastuinbouw

Hoe pak je het werk zo aan, dat je er geen blessures van krijgt? Je leert het in deze e-learning. Het beantwoorden van de vragen gaat als volgt:

1) Je beantwoordt de vraag
2) Je controleert het antwoord
3) Alleen als je de vraag goed hebt beantwoord, kun je verder naar de volgende vraag.

Lichamelijke belasting

Vraag van

Blessures, wees er op tijd bij

De zwaarte van het werk en je lichamelijke kracht en conditie (belastbaarheid) veranderen naarmate je ouder wordt. Natuurlijk kan in de loop der tijd ook de zwaarte van het werk veranderen, maar als je niets doet, nemen jouw kracht en conditie naarmate je ouder wordt zeker af.

Je lichaam waarschuwt je.
Als de balans zoek raakt, neemt de kans op klachten toe. Je lichaam waarschuwt je echter altijd! Voor er serieuze klachten zijn, zijn er altijd voorbodes van klachten, zoals:

  • moeheid
  • stijfheid
  • kortdurende pijn
  • spierkramp

In het begin alleen ‘s avonds, daarna ook in de weekenden, en op een gegeven moment ook langere tijd. Je merkt dat je steeds vaker klachten hebt en dat het steeds langer duurt voor je herstelt. Als je naar deze signalen luistert, dan kun je chronische klachten voorkomen. Dan hebben we het onder andere over: langdurige ontstekingsklachten aan pezen (bijvoorbeeld een tenniselleboog), gespannen spieren (bijvoorbeeld spit) of beknelling (bijvoorbeeld carpaal tunnel syndroom). 
 
Hoe kom je er achter welke klachten voor jou op de loer liggen?
Je kunt chronische klachten voorkomen door je te verdiepen in de knelpunten die je werkzaamheden met zich meebrengen (weten) en door goed naar je lichaam te luisteren (voelen).

Kennis over goede en foute houdingen vind je onder andere in: 

  1. De risico-inventarisatie- en -evaluatie. Dit is een onderzoek dat elk bedrijf periodiek moet uitvoeren. Als hier risico’s op blessures worden geconstateerd is het belangrijk met je werkgever en collega’s te bespreken hoe deze risico’s te verkleinen en blessures vanuit het werk zoveel mogelijk te voorkomen.
  2. De arbocatalogus Glastuinbouw.
  3. Voor goede alternatieven: lijst arbeidsvriendelijke hulpmiddelen.

Zijn er risico’s op blessures in het werk en krijg je daarvan (beginnende) klachten, dan is het nooit te laat én altijd zinvol om op dat moment aan preventie te doen!

Wat te doen?
Blessures ontstaan door een optelsom van belastingen van een bepaald lichaamsdeel. Soms is het werk niet anders aan te pakken, maar vaak ook wel. Het terugbrengen van het totaal aan momenten van belasting kan overbelasting voorkomen. Het kan het verschil maken tussen het wel of niet krijgen van blessures! Dus:

  • Bespreek het met je leidinggevende.
  • Bezoek het preventiespreekuur.
  • Vraag advies over een goede werkhouding.
  • Doe ontspanningsoefeningen.
  • Versterk je lichamelijke kracht en conditie, besteed hierbij aandacht aan spiergroepen die in je werk minder belast worden.

Tip:
Heb je blijvende klachten? Loop er niet mee door, maar neem contact op met je huisarts of bedrijfsarts.

Toetsvraag

Hieronder vind je een foto van een gebogen pols bij het knippen van een tros tomaten. Welke klachten kunnen er ontstaan als je je polsen in extreme buigstanden gebruikt? (meerdere antwoorden mogelijk)

 

Deze klacht kan optreden bij knippen en snoeien met een gebogen pols. Denk na over de stand van jouw pols ten opzichte van de plant. Probeer de steel zoveel mogelijk met een rechte pols te knippen. Wanneer je andere hand de tros vrijmaakt van de stengel kun je vaak vanaf de goede kant knippen. Tip: als er in jouw sector knip- of snoeischaren zijn onder een hoek, gebruik deze dan. De hoek wordt dan door het gereedschap gemaakt in plaats van in de pols. Kun je nog een goed anwoord vinden?

Deze klacht komt niet door knippen of handmatig snoeien. De klacht is eerder te verwachten door de trillingen bij elektrisch of aangedreven snoeien. Als handen en armen vaak en langdurig worden blootgesteld aan trillingen kunnen de haarvaten kapot gaan. Dit veroorzaakt een slechte doorbloeding. Als iemand daarbij ook rookt, gaat dit proces bovendien twee keer zo snel. Het gevolg is ‘dode’ vingers en minder grijpkracht, vooral bij koud weer.

Deze klacht kan optreden bij handsnoeien. Vooral bij het snoeien met een schaar die onscherp is en niet goed in de hand past. Er moet dan meer knijpkracht worden gegeven en een grote knijpkracht is een risicofactor op het krijgen van een tenniselleboog. Kun je nog een goed antwoord vinden?

Lichamelijke belasting

Vraag van

Zo blijf je fit!

Om het werk de hele dag vol te houden is het belangrijk dat je lichaam, je spieren en je pezen goed doorbloed blijven en voorzien van zuurstof en voedingsstoffen. Dat kan alleen als ze regelmatig kunnen ontspannen. Denk aan de sponswerking: laat je de samengeknepen spons los, dan zuigt deze zich vol.

 

 

 
 Tips voor een goede doorbloeding

  1. Wissel je werkhoudingen en bewegingen af. Dan spannen en ontspannen er steeds weer andere spieren. Zo blijft het geheel goed doorbloed.
  2. Afwisselen kan door taakroulatie, maar ook door een bepaalde taak op verschillende manieren uit te voeren. Dat heet houdingsvariatie.
  3. Bij eenzijdig werk, waar ook de mogelijkheid voor houdingsvariatie ontbreekt, is het altijd mogelijk om de taak even af te wisselen met een oefening of een minipauze. Een minipauze is een korte onderbreking van enkele seconden die de spieren en pezen de gelegenheid geeft om te ontspannen en daardoor te doorbloeden.
  4. Bij inspannend werk is het van belang niet vroeg in de dag te pieken en daardoor vermoeid te raken. Een vermoeid lichaam is blessuregevoelig. Werk liever in een rustig tempo en spreid het geplande werk over de dag.

 

Illustratie: De zware belasting van het bukken wordt op een natuurlijke wijze steeds onderbroken door strekken bij het wegleggen op de wagen. Een minipauze voor de rug, die zich steeds tijdig kan herstellen van de belasting bij het bukken. Aangevuld met bijvoorbeeld taakroulatie kan het zware oogstwerk toch verantwoord worden uitgevoerd.

 

 

Pieken op de dag wil niet altijd zeggen dat je beter presteert. Het wil wel vaak zeggen dat je na het pieken vermoeid raakt.

 

Toetsvragen


Welke activiteiten helpen jou om jouw energie over de dag te verdelen?

Pieken leidt namelijk eerder tot vermoeidheid. Je voelt je niet meer energiek.

Het feit dat je gespecialiseerd bent in een taak kan tot eenzijdig lichaamsgebruik leiden. Hoewel het een goed geeft dat je ergens goed in bent, is er ook een risico op overbelasting.

Dit is een goede werkmethode. Als je in een rustig tempo werkt, doe je net zoveel als wanneer je eerder op de dag zou pieken. Door zelf regelmatig uit te strekken, oefeningen te doen of minipauzes te nemen herstellen spieren en pezen op tijd en blijven ze goed doorbloed. Je blijft energiek en de kans op klachten is kleiner.

Het is altijd goed om te rouleren van werk als je lichaam dat aangeeft. Beter is echter om vermoeidheid en eenzijdigheid in werkhouding te voorkomen. Bij afwisseling van werk wordt het lichaam gelijkmatiger belast en is de kans op klachten kleiner.

Lichamelijke belasting - Glastuinbouw

Je hebt deze e-learning nu afgerond. We hopen dat je er veel van hebt geleerd. Meer leren over gezond werken en gezond leven? Ga dan naar het overzicht van alle e-learnings.